Triodos Bank gebruikt cookies om haar websites gebruiksvriendelijker te maken. Bekijk welke cookies we gebruiken in ons Privacy- en cookie statement.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Sluiten

interview

Eerlijke apparaten

Triodos Research onderzoekt conflictvrije mineralen

Triodos Research onderzoekt conflictvrije mineralen

We kunnen niet meer zonder onze mobiele telefoons, laptops en navigatiesystemen. Er worden er steeds meer geproduceerd. En dat zorgt voor een toenemende vraag naar mineralen zoals goud, tin, wolfraam en tantalum die in deze apparaten verwerkt worden. Het zijn mineralen die vaak worden gewonnen in gebieden geteisterd door conflict, bijvoorbeeld in de Democratische Republiek Congo (DRC). Triodos Research onderzoekt of bedrijven mineralen gebruiken die op een eerlijke manier zijn gewonnen.

Vanwege hun herkomst uit dit door conflict verscheurde gebied, noemen we bovengenoemde mineralen ‘conflictmineralen’. De gewapende rebellen in deze regio gebruiken de opbrengsten uit de mijnbouw om hun strijd te financieren. Als gebruiker van een smartphone waarin de zogenaamde conflictmineralen verwerkt zitten, wil je waarschijnlijk niet betrokken zijn bij schending van mensenrechten. Maar wat kun je hier eigenlijk aan doen als consument?

Kritische houding

Anders als bijvoorbeeld chocola kun je geen apparaat met een label kopen. Met het kopen van een Fairtrade chocoladereep stimuleer je de vraag naar eerlijk geproduceerde chocola. Als steeds meer consumenten dit doen dan zullen er meer cacaoboeren een eerlijk loon verdienen. Voor consumenten is het nog lastig een dergelijke signaal te geven op het gebied van eerlijke apparaten. Naast bijvoorbeeld de Fairphone, zijn er weinig apparaten te koop die een compleet inzicht geven in de productieketen. Triodos Bank wil hier verandering in brengen.

Mijn in Congo van Fairphone

Een van de mijnen in Congo waar Fairphone eerlijke mineralen wint.

Europa en mensenrechten

Amerika verplicht bedrijven al transparant te zijn over het gebruik van de zogenaamde 3TG mineralen (zie kader).  Deze wetgeving geeft consumenten, maar ook investeerders de informatie om te kunnen kiezen voor een bedrijf dat geen conflictmineralen gebruikt. De Europese Unie spreekt momenteel over vergelijkbare regels, maar het voorstel van de Europese Commissie was om dit voorlopig bij een vrijwillige rapportage te houden.

Wat zijn conflictmineralen?

Met conflictmineralen worden vier grondstoffen bedoeld: Tantaal (Coltan), Tin, Tungsten (Wolfraam) en Goud (3TG), die gedolven worden in met name de Democratische Republiek Congo (DRC). Ook in buurlanden van de DRC, waaronder Angola, Burundi, Ruanda, South-Sudan, Tanzania, Uganda en Zambia worden deze mineralen gedolven. Veel mijnen worden gecontroleerd door rebellengroepen die met de opbrengsten hun wapens financieren. De grondstoffen komen terecht in de telefoons en laptops die overal ter wereld gebruikt worden. In de Verenigde Staten is er sinds 2010 de verplichting dat bedrijven die de mineralen gebruiken moeten rapporteren of deze afkomstig zijn uit de DRC of omringende landen. Of ze moeten kunnen bewijzen dat hun producten ‘conflict mineralen vrij’ zijn. In Europa is zulke wetgeving er nog niet.

Samen met andere investeerders roept Triodos Bank op om ook in Europa strengere wetgeving te realiseren. Uit een recente studie van het Nederlandse Centre for Research on Multinational Corporations (SOMO), blijkt dat maar weinig Europese bedrijven over het gebruik van conflictmineralen rapporteren. Arthur van Mansvelt van Triodos Research vindt deze ontwikkeling zorgelijk: “Wanneer Europese bedrijven niet rapporteren over de herkomst van hun grondstoffen, kan het zijn dat investeerders onbewust indirect betrokken zijn bij de schending van mensenrechten in conflictgebieden. Dan ontbreekt voor klanten en investeerders de informatie om een juiste keuze te maken voor bedrijven die zich wel inzetten voor gebruik van eerlijke mineralen.”

Naar verwachting stemt het Europees parlement in mei 2015 over de wetgeving die bedrijven verplicht transparant te zijn over het gebruik van conflictmineralen.

Wassen van wolfraam, een van de 3TG mineralen.

Wassen van wolfraam, een van de 3TG mineralen.

Oproep aan bedrijf

Ook heeft Triodos Research het afgelopen jaar samen met zes andere duurzame investeerders aan dertien Europese bedrijven gevraagd naar gebruik van conflictmineralen. Vier bedrijven gaven aan al direct of indirect te moeten voldoen aan de Amerikaanse wetgeving. De windturbinemakers Gamesa en Vestas toonden zich bereid om hun keten te onderzoeken en mogelijke verdere stappen te overwegen. Ook de gezondheidstechnologie bedrijven Gerresheimer en Fresenius Medical Care en de autoproducenten Renault en Volkswagen informeerden ons dat ze het mogelijke gebruik van conflictmineralen onderzoeken.

De vraag is, wat merk je hier als consument van? Gaan bedrijven met een etiket of label komen waarbij ze inzicht geven in de herkomst van materialen? Dat is volgens van Mansvelt niet het geval. “Stel je koopt een gouden ring, dan kun je vragen aan de juwelier waar zijn goud vandaan komt. Maar dat is bij een laptop of mobiele telefoon al een stuk lastiger en wordt dan ook door consumenten weinig gedaan. Daarom is de prikkel voor bedrijven om op verantwoorde wijze mineralen te kopen op dit moment erg klein. In de VS hebben we het effect van verplichte rapportage gezien. Waar voor invoering van de wet slechts enkele grote merken transparant waren over hun keten, moeten nu duizenden bedrijven hun keten inzichtelijk maken. Daarmee wordt ook de vraag naar verantwoord gewonnen mineralen groter en wij vinden dat Europa deze trend met stevige wetgeving moet ondersteunen.”

KPN conflictmineraalvrij?
Uitgelicht

Triodos Research heeft KPN goedgekeurd voor het beleggingsuniversum. KPN verklaart op de website dat ze geen conflictmineralen in hun mobieltjes willen. Ze weten nog niet welke maatregelen ze gaan nemen. Omdat ze wel verantwoordelijkheid nemen, steunt KPN (samen met andere internationaal opererende ICT-bedrijven binnen de brancheverenigingen EICC en GeSI) initiatieven om mensenrechtenschendingen en de financiering van gewapende conflicten bij mineralenwinning te voorkomen. In samenwerking met maatschappelijke organisaties wordt momenteel een programma voor ‘mineral mapping’ opgesteld, waarmee op systematische wijze de herkomst van mineralen wordt weergegeven.

Bijdragen aan positieve verandering

Op dit moment is er al verandering gaande. Bedrijven die op het gebied van 3TG mineralen koploper zijn, zetten speciale gecontroleerde ketens op in de DRC. Een belangrijke ontwikkeling hierbij is het ontstaan van conflictvrije smelters waar producenten hun producten kunnen afnemen. Op dit moment hebben 146 smelters het predicaat conflictvrij. Door bij deze smelters de mineralen in te kopen, groeit de vraag naar eerlijke mineralen. Met de minimum eisen aangaande gebruik van de genoemde mineralen, de vragen aan bedrijven en de oproep aan de politiek draagt Triodos Bank bij aan de stimulering van verantwoorde winning van mineralen. Ook als consument kun je dit proces blijven aanjagen. Door vragen te stellen, of door op internet te kijken of een bedrijf een ‘conflict mineral report’ opstelt. Daarmee stimuleer je de productie van eerlijke producten.

Triodos
Research

Met onze Private Banking activiteiten en een aantal Triodos beleggingsfondsen investeren wij in beursgenoteerde bedrijven. Alleen bedrijven die in hun branche duidelijk beter presteren dan hun concurrenten komen in aanmerking voor belegging. Triodos Research doet onderzoek naar de duurzaamheid van deze beursgenoteerde bedrijven.

De rechten van alle beelden in het artikel zijn van Fairphone

Wat vind je van "Eerlijke apparaten"?

Laat een reactie achter

Vul uw naam in

+ Toon alle 6 reacties

5 duurzame voornemens die écht effect hebben | Triodos Bank 2 jaar geleden

[…] grootste milieu-impact komt van de aankoop van nieuwe spullen, zoals meubels, papier en speelgoed. Vooral elektronica is schadelijk voor het […]

Hoe Triodos Bank grote bedrijven tot positieve verandering stimuleert | Triodos Bank 2 jaar geleden

[…] productie van dat soort elektrische apparaten houdt vooral risico’s in op het gebied van het gebruik van conflictmineralen “, legt Van Mansvelt uit. “Denk aan tin en goud. Veel van deze mineralen komen uit […]

Waarom een groene bank in de auto-industrie belegt | Triodos Bank 2 jaar geleden

[…] dat deze wetgeving binnenkort wordt aangenomen door de Europese lidstaten. Dit heeft betrekking op zogenaamde ‘conflictmineralen’, zoals coltan en goud. Die worden ondermeer verwerkt in elektrische apparaten. Veel van deze […]

Helen Joustra 2 jaar geleden

Goede ontwikkeling dat er gewerkt wordt aan conflictvrije materialen. Komt dit dan ook ten goede aan de mensen “onderaan de keten” die op dit moment voor hun levensonderhoud afhankelijk zijn van de “vuile” materialen…?

Gedragsverandering op de beurs | Triodos Bank 4 jaar geleden

[…] Vorig jaar hebben we ons best gedaan om het Europese Parlement ervan te overtuigen de wetgeving in Europa gelijk te trekken met de strengere wetgeving in Amerika. Amerikaanse bedrijven zijn namelijk sinds kort verplicht inzichtelijk te maken waar verwerkte mineralen vandaan komen. Wij hebben de ervaring dat deze transparantie ertoe leidt dat bedrijven kritisch nadenken over hun ketenbeheer. Een gunstige ontwikkeling wat we ook in Europa willen introduceren.Daarnaast hebben we gezamenlijk met andere beleggers 13 Europese bedrijven aangesproken op hun gebruik van conflictmineralen. Van deze 13 zijn er nu al 9 die de keten in kaart (gaan) brengen met als uiteindelijke doel om te komen tot conflictvrije producten. Dat is een enorme klus want de productieketen van bijvoorbeeld een mobiele telefoon is vrij ondoorzichtig. Een belangrijke ontwikkeling hierbij is het ontstaan van conflictvrije smelters waar producenten hun producten kunnen afnemen. Op dit moment hebben 146 smelters het predicaat conflictvrij. Door bij deze smelters de mineralen in te kopen worden mensenlevens gespaard. > Lees hier ons artikel over conflictmineralen […]

JD 4 jaar geleden

Goed werk Arthur et al. Hou vol tot het klopt.


+ Toon alle 6 reacties