Triodos Bank gebruikt cookies om haar websites gebruiksvriendelijker te maken. Bekijk welke cookies we gebruiken in ons Privacy- en cookie statement.

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Sluiten

interview

Zo maken we de overstap naar volledig duurzame energie

Van fossiel naar duurzaam

Van fossiel naar duurzaam

We moeten de komende jaren de overstap naar volledig duurzame energie maken. Dat werd afgesproken op de klimaattop in Parijs. Maar voorlopig komt nog maar 6% van het energieverbruik in Nederland van duurzame bronnen. Een directeur van een windcoöperatie, een betrokken burger, een onderzoeker en een bankier vertellen hoe we gezamenlijk de energietransitie in gang zetten.

Kijk, wijst Monique Sweep, “zie je die drie bouwkranen? Die zijn speciaal naar deze locatie gehaald voor de bouw van windmolens op strekdammen. Er zijn er maar vier in Europa, drie daarvan staan momenteel hier.”

Sweep is directeur van Coöperatie Deltawind, een van de grootste energiecoöperaties van Nederland. De coöperatie bezit een aantal windparken op Goeree-Overflakkee en bouwt er een in Zeeland, samen met zuster-coöperatie Zeeuwind.

Windpark Krammer

De bouw van Windpark Krammer in Zeeland, op de smalle dammen van de Krammersluizen, is het nieuwste project waar Deltawind bij is betrokken. Het is volgend jaar klaar en bestaat dan uit 34 windturbines, voldoende om 100.000 huishoudens van stroom te voorzien.

Sweep: “Windenergie is de meest efficiënte vorm van duurzame energie: je kunt met relatief weinig investeringen veel stroom opwekken. Willen we de CO2-uitstoot terugdringen, dan kunnen we naar mijn mening niet zonder heel veel extra windmolens op land en op zee.”

Alternatieven zoeken

Maar de energietransitie is niet alleen een kwestie van grote projecten, zoals de aanleg van windmolenparken. Dat zegt Itske Lulof, directeur Energie & Klimaat bij Triodos Investment Management, de beleggingstak van Triodos Bank. “De verandering gaat letterlijk aan niemands deur voorbij. Neem huiseigenaren. Nu de gaskraan in Groningen dichtgaat, moeten ze op zoek naar alternatieven voor de verwarming van hun woning, zoals een warmtepomp.”

ITSKE LULOF, Directeur energie & klimaat bij Triodos Investment Management

Itske Lulof, Directeur energie & klimaat bij Triodos Investment Management.

Een warmtepomp en andere groene alternatieven zoals een zonneboiler of zonnepanelen, kosten echter geld. Lulof: “Hetzelfde gaat op voor het verbeteren van de isolatie van je woning. Al met al staan we met de energietransitie voor een enorme opgave. En laten we er geen doekjes om winden: die uitdaging is ook persoonlijk en financieel. Maar er zijn oplossingen, vooral vanwege het feit dat je maandelijkse energierekening fors daalt als je je eigen energie opwekt. Daardoor verdien je de investeringen in de loop van de tijd terug.”

Zonnepanelen verhuren

Er zijn ook bedrijven zoals Zelfstroom die bijvoorbeeld zonnepanelen verhuren. Daardoor hoeven particulieren zelf geen investering te doen. Dat is welkom, want duizenden euro’s investeren in verduurzamen is voor veel mensen een hobbel. “Ook wanneer ze die investeringen in de loop van de tijd terugverdienen”, zegt Piet Diepenhorst.

Hij is voorzitter van de dorpsraad van Stad aan ’t Haringvliet, een dorp in de gemeente Goeree-Overflakkee. Diepenhorst: “De gemeente wil in 2025 klimaatneutraal zijn, en Stad aan ’t Haringvliet is een proefproject voor maatregelen die de CO2-uitstoot van woningen terugdringen.”

Diepenhorst: “‘Kan ik het betalen?’ Dat is onder bewoners de meest gestelde vraag als het gaat om het verduurzamen van woningen. Als dorpsraad proberen we hen stap voor stap mee te nemen in de transitie. Momenteel laten we verschillende alternatieven doorrekenen voor het verduurzamen van woningen. Op bewonersbijeenkomsten praten we mensen regelmatig bij. Dat is denk ik de manier om burgers in beweging te krijgen voor een transitie die uiteindelijk iedereen aangaat.”

“De verandering gaat aan niemands deur voorbij”

Itske Lulof, directeur Energie & Klimaat bij Triodos Investment Management

Hekkensluiter in Europa

“Als het gaat om het aandeel duurzame energie, hoort Nederland met zo’n 6% tot de hekkensluiters in Europa”, zegt Lulof. “Uiteindelijk moeten we naar volledig duurzaam. Dus we hebben nog een lange weg te gaan. Maar ik ben positief. Er is in korte tijd veel veranderd, ook in de politiek.”

Nog maar een paar jaar terug waren de energietransitie en het terugdringen van CO2-uitstoot geen breed gedragen thema’s, zegt Lulof. “Dat is inmiddels echt anders. Het besef dat we moeten inzetten op duurzame energie dringt steeds verder door. Die mentaliteitsverandering begon rond het klimaatakkoord van Parijs in 2015. En specifiek voor Nederland geldt dat de aardbevingen in Groningen ons laten zien dat we werkelijk van het gas af moeten.”

Kwartaaldossier diagrammen

Bron: Planbureau voor de Leefomgeving en Centraal Bureau voor de Statistiek

 

49% minder CO2-uitstoot

In het regeerakkoord staat dat de CO2-uitstoot in 2030 met 49% omlaag moet ten opzichte van 1990. Hóe dat moet gebeuren, is uitgewerkt in een nationaal klimaatakkoord. Lulof is hierbij betrokken. Ze praat mee over hoe we de overgang naar duurzaam kunnen betalen. Bijvoorbeeld: kunnen mensen makkelijker en goedkoper geld lenen om hun huis te verduurzamen?

Lulof: “Een helder doel op de lange termijn – zoals die 49% – is een voorwaarde om burgers, ondernemers en lagere overheden in beweging te krijgen. Op basis van zo’n doelstelling kunnen we terugrekenen en kunnen we bepalen wat we nu en in de komende jaren moeten doen om de ambities te realiseren.”

Nationaal Klimaatakkoord
Triodos Bank intensief betrokken

Afgelopen zomer werden door bedrijven, overheid en maatschappelijke organisaties afspraken gemaakt hoe we in Nederland minder broeikasgas kunnen uitstoten. In het Klimaatakkoord van Parijs van 2015 is afgesproken de opwarming van de aarde ruim onder de 2 graden Celsius te beperken. Het doel voor Nederland is om in 2030 de uitstoot van CO2 te halveren ten opzichte van 1990. Om hier duidelijke afspraken over te maken werden doelstellingen per sector gemaakt. Triodos Bank is intensief betrokken: Kees Vendrik, hoofdeconoom bij Triodos Bank is voorzitter van de sectortafel Elektriciteit en Jeroen Pels onderhandelt mee aan de sectortafel Gebouwde omgeving. Ook heeft Triodos Bank een rol in de taakgroep die nadenkt over de financiering van de energietransitie.

KLIMAATAKKOORD.NL

Wind en waterstof

Om de CO2-doelstelling te realiseren, is het de komende 10 tot 15 jaar vooral een kwestie van meters maken. Oftewel: van het grootschalig toepassen van bestaande technieken voor duurzame energieopwekking.

Dat zegt Ad van Wijk, hoogleraar Future Energy Systems aan de TU Delft. “Een belangrijke rol is weggelegd voor windmolenparken op zee. Daar zullen er fors meer van moeten komen dan het kabinet nu voor ogen heeft.”

AD VAN WIJK, Hoogleraar Future Energy Systems

Ad van Wijk, Hoogleraar Future Energy Systems aan de TU Delft.

Verder ziet Van Wijk een belangrijke rol voor waterstof. “Waterstof is hét alternatief voor aardgas”, zegt hij. “Voor het maken van waterstof is elektriciteit nodig. Als we extra windmolens op zee hebben, kan de waterstof in die molens worden gemaakt.”

Het grote voordeel van waterstof is dat de infrastructuur voor het transport ervan al bestaat, legt Van Wijk uit. “Het aardgasnet kan zonder veel aanpassingen worden gebruikt voor veilig transport van waterstof. En bestaande cv-ketels en gasfornuizen werken ook op waterstof. Waterstof kun je ook omzetten in elektriciteit. Als je het tijdelijk opslaat in bijvoorbeeld ondergrondse zoutkoepels, kan het stroom leveren op de momenten dat het te weinig waait voor windmolens.”

Investeren in verandering

Voor de transitie naar een duurzaam energiesysteem is geld nodig. Veel geld. Lulof: “Het gaat de komende decennia om investeringen van tientallen tot honderden miljarden euro’s. Banken hebben een belangrijke rol als financier van de verandering.”

MONIQUE SWEEP, Directeur Coöperatie Deltawind

Monique Sweep, Directeur Coöperatie Deltawind.

Die verandering is bijvoorbeeld het financieren van smartgrids en van andere manieren om energie op te slaan. “Door de omslag van gas naar elektriciteit zijn we steeds afhankelijker van het elektriciteitsnet en moeten er meer mogelijkheden ontwikkeld worden om die elektriciteit op te kunnen slaan.”

Een andere belangrijke verandering voor Triodos Bank: onlangs werd het eerste windpark op zee gefinancierd. Dit park in de Duitse Noordzee voorziet meteen 400.000 huishoudens van energie.

Eerste windpark

“We waren ooit de eerste bank die een windmolen financierde en nu is dit echt een mijlpaal voor ons”, zegt Lulof. Een van de recente financieringen van Triodos Bank is de vernieuwing van Battenoert, een windpark op Goeree-Overflakkee van energie-coöperatie Deltawind. “Battenoert was twintig jaar terug ons eerste windpark”, vertelt Deltawind-directeur Monique Sweep. “Oorspronkelijk stonden hier zeven kleine molens, maar die zijn nu vervangen door vier moderne turbines. Samen leveren ze stroom aan 11.000 huishoudens.”

De zichtbaarheid van windmolens is wel een groot nadeel, geeft ze aan. “Maar door bewoners er zelf eigenaar van te maken, kun je draagvlak creëren. De coöperatie-structuur is echt een symbool voor wat er nodig is voor de energietransitie: wezenlijke betrokkenheid van iedereen.”

Tekst: Tobias Reijngoud

Fotografie: Pieter van den Boogert

 

Meer lezen over energietransitie?

Dit jaar interviewt Triodos Bank hoofdrolspelers binnen de energietransitie. Bijvoorbeeld Marjolein Smeele die bouwt aan de eerste duurzaam drijvende woonwijk. Of professor Ad van Wijk die in waterstof de toekomst ziet.

> Bekijk het overzicht van artikelen in het dossier Energietransitie

Beleggen in duurzame energie

Om de opwarming van de aarde tegen te gaan is een enorme transitie nodig, waarin we afscheid nemen van fossiele energie. Door te beleggen in windmolens, zonneparken of bijvoorbeeld duurzaam vastgoed help je om de energietransitie te versnellen. En via Triodos Groenfonds beleg je ook in projecten in ontwikkelingslanden die mensen toegang verschaffen tot elektriciteit. Bijvoorbeeld een waterkrachtcentrale in Nepal. Hierdoor hebben meer dan 3.000 mensen schone energie in huis.

Wil jij hieraan bijdragen? Dat kan, door te beleggen in:

> Triodos Groenfonds
> Triodos Multi Impact Fund

Wat vind je van "Zo maken we de overstap naar volledig duurzame energie"?

Laat een reactie achter

Vul uw naam in

+ Toon alle 7 reacties

Kees de Kuijer 10 maanden geleden

Naar mijn idee herbergt de zee nog een enorme en eindeloze hoeveelheid energie, opgewekt door de maan via eb en vloed en in andere zeestromingen. De energie-dichtheid daarin is veel groter dan de energie-dichtheid van stromende lucht. Zet een stel onbevangen jonge ingenieurs en uitvinders aan het ontwerpen van middelen om die energie te oogsten. En vervang concurrentiedenken door samenwerking.

Boudewijn Tonnaer 11 maanden geleden

Tja … ik heb dit artikel met belangstelling gelezen maar ik vraag mij af in hoeverre de Triodos bank bereid is om ook kleinschalige projekten binnen de wind energie mede te financieren. Zelf ben ik al 45 jaar bezig met windenergie en toen ik ermee begon werd ik voor gek verklaard….. Ik heb mij jarenlang verdiept in windmolens en heb er nu zelf een gebouwd, van gebruikte materialen die ik vaak moest aanpassen. Maar er is een professionele molen uit voortgekomen die uitstekend aan mijn energie behoefte voldoet. Iedereen in m’n omgeving is er erg enthousiast over, behalve de gemeentelijke overheid, die willen geen vergunning geven voor een klein type windmolen in m’n achtertuin. Niemand heeft er last van, m’n buren vinden het leuk en willen samenwerken.Wel erg jammer dat de lagere gemeentelijke overheid niet wil zien dat zij óók een taak te vervullen hebben binnen de energie-transitie. In plaats daarvan komen ze met onzinnige eisen die kant nog wal raken terwijl ze zelf onvoldoende kennis hebben om tot een goede afweging te komen. Maar ze zijn óók op geen enkele wijze bereid om zich verder te verdiepen in deze materie. Het is veel eenvoudiger, om zo’n goed klein burgerinitiatief gewoon direkt de nek om te draaien. … Is dat dan de bedoeling?? Ik kan een tijdelijke vergunning krijgen onder belachelijke voorwaarden en die vergunning kost maar liefst 860 euro exclusief BTW…. Dat heeft de hele windmolen niet gekost. De molen die ik gemaakt heeft , is zo degelijk gemaakt dat hij ons huis de komende 75 jaar van elektriciteit kan voorzien. De wind, geeft ons iets wat wij in dankbaarheid mogen aanvaarden… De gemeenten moeten af van het idee dat je aan de energietransitie kan verdienen, en zich afvragen waar hun taak ligt om hier voorwaarden voor te scheppen. En na alle mooi woorden en gedachten zie ik er vooralsnog weinig van terecht komen. Jammer, tot op heden een gemiste kans! B.Tonnaer, Middelburg.

Mirjam Badwy-Kraan 11 maanden geleden

Ik vind het echt heel mooi en uitermate belsngrijk. De rol die Triodos hierin vervult is zeer belangrijk , zo te lezen . Heel mooi olk dat Triodos hier zo bij betrokkken is en wil helpen.
De transitie is zeer nodig en moet in volle gang komen nu. Want de tijd dringt.

Sophie 11 maanden geleden

Interessant her standpunt van mevrouw Sweep. De investering hoeft helemaal niet zo groot te zijn. En investeren in wind is juist niet zo laagdrempelig. En betreft de investering in zonnepanelen; 70% van de woningen in Nederland is ongeschikt voor het plaatsen van zonnepanelen. Dus beter om zelfopgewekte energie vangnet deelplatform powerpeers af te halen. Peer-to-peer platform zonder dat er ook maar iets aangeschaft of geïnvesteerd hoeft te worden! Laagdrempelig en je weet exact waar je energie vandaan komt!

g pols 11 maanden geleden

Hoe kun je iedereen mee laten doen is de vraag die bij me achterblijft na het lezen van bovenstaand artikel. Zelf heb ik met mijn zonnepanelen de elektrische energiebehoefte afgedekt op de verwarming op gas in mijn woonhuis na. Mijn bedrijfje heeft wel een warmtewisselaar daarmee heb ik verwarming en koeling afgedekt. Je kunt niet alles in een keer doen. Daar kun je ook moedeloos van worden. Is de taal van de energietransitie niet te technisch en zou dat meer in haalbare concrete veranderingen en doelen beschreven kunnen worden zodat je dat ook zelf als mogelijkheid ziet?

Pieter Afman 11 maanden geleden

Er zijn veel grote flatgebouwen die niet het eigendom zijn van de bewoners. Op de vaak platte daken is ruimte voor zonnepanelen. Naar mijn mening zouden de eigenaren van de flatgebouwen verplicht moeten worden om deze daken daar voor te gebruiken? De bewoners/huurders zullen in de aanleg moeten bijdragen maar hebben het voordeel van lagere energiekosten.

Reactie op Pieter Afman
Sophie 11 maanden geleden

Heel goed!! Kijk eens op powerpeers.nl. ;dit kanjer deelplatform om zelfopgewekte energie te delen!! Zo kan iedereen in Nederland toegang krijgen tot zelfopgewekte energie!! Geweldig intitiatief en super techniek.


+ Toon alle 7 reacties